Cwcis ar ein gwefan

Mae gwefan Cyfoeth Naturiol Cymru yn defnyddio cwcis. Drwy ddal ati i bori neu drwy glicio, “Parhau” byddwch yn cytuno i storio cwcis parti cyntaf a thrydydd partïon ar eich dyfais i wella’r broses o lywio’r safle, dadansoddi’r defnydd o’r safle, a chynorthwyo yn ein hymdrechion marchnata. Polisi cwcis.

Gadael dim ar ôl mewn coetiroedd a gwarchodfeydd natur

Teulu'n cerdded gyda phicnic

Rydym yn rheoli llawer o safleoedd gwych ledled Cymru lle y gall pobl fynd allan i’r awyr agored a mwynhau byd natur – ond mae cyfrifoldebau hefyd wrth fwynhau cefn gwlad.

Mae Joe Roberts, Ymgynghorydd Arbenigol Arweiniol: Mynediad a Hamdden Awyr Agored, yn egluro mwy...

Llawer o natur, llawer o gyfrifoldeb

Pwy sydd heb gael ei gythruddo gan sbwriel ar lawr, baw cŵn wedi’i adael ar lwybrau, neu fagiau baw cŵn yn cael eu hongian ar goed wrth fynd allan am dro?

I helpu i ymdrin â phroblem sbwriel a baw cŵn, gofynnwn i bob ymwelydd ddilyn y cyngor yn y Codau Cefn Gwlad er mwyn cadw ein safleoedd yn rhai arbennig i fywyd gwyllt a phobl.

Golyga hyn y dylai pawb fynd â’u sbwriel a’u bagiau llawn baw cŵn ymaith gyda nhw ar ddiwedd eu hymweliad os nad oes bin ar y safle, neu os yw’r bin eisoes yn llawn.

Mae llawer o bobl yn gwneud hyn eisoes, ac rydym yn ddiolchgar iddynt am ofalu am yr amgylchedd.

Ond gwelsom fwy a mwy o faw cŵn a sbwriel yn cael eu gadael ar ein safleoedd dros y blynyddoedd diwethaf, a all niweidio bywyd gwyllt a phobl fel ei gilydd, ac sy’n gofyn am fwy a mwy o amser staff er mwyn ymdrin â nhw.

Oherwydd nifer fawr y safleoedd yr ydym yn eu rheoli – sef tua 7% o arwynebedd Cymru – a’u lleoliadau gwledig, nid oes modd cael biniau a chasgliadau sbwriel rheolaidd ym mhob un o’n safleoedd.

Onid cael mwy o finiau yw’r ateb?

Gofynnir inni’n aml pam nad oes gennym fwy o finiau, ond nid yw cael mwy o finiau’n datrys y broblem.

Dros y blynyddoedd, rydym wedi gweld – a byddai llawer o sefydliadau eraill yn cytuno – nad yw darparu mwy o finiau’n arwain o reidrwydd at leihad yn y sbwriel sy’n cael ei adael.

Daw’r biniau yn ein canolfannau ymwelwyr a’n meysydd parcio sy’n codi ffi yn orlawn yn gyflym ar ddiwrnodau prysur yr haf, gyda sbwriel yn cael ei bentyrru o’u hamgylch, a all gael ei wasgaru wedyn gan y gwynt neu anifeiliaid.

Yn wir, mae’n ymddangos y gall bin fod yn hysbyseb i rai pobl adael eu sbwriel tŷ yno yn hytrach na gwaredu ag ef yn gywir, nad yw ond yn gwaethygu’r broblem.

Hyd yn oed lle y darperir biniau gwastraff cŵn ac arwyddion clir – fel yn ein Canolfannau Ymwelwyr – gwelsom gynnydd yn y baw cŵn a adewir o amgylch meysydd parcio ac ar lwybrau oherwydd agweddau pobl ato.

Pam y mae angen ymdrin â baw cŵn?

Mae tueddiad i rai pobl feddwl ei bod yn iawn gadael baw cŵn ar y ddaear gan mai peth naturiol yw ac y bydd natur yn ymdrin ag ef dros amser.

Gall hynny fod yn wir, ond tra bo’r baw cŵn yn dadelfennu gall achosi heintiadau mewn cŵn eraill ac mewn pobl, ac mae’n dal yn annifyr iawn i bawb sy’n cerdded heibio.

Myth hefyd yw bod nitrogen mewn baw cŵn bob amser yn dda i’r pridd.

Ar rai o’n safleoedd, yn arbennig mewn rhai Gwarchodfeydd Natur Cenedlaethol, mae angen pridd sydd â lefelau isel o faethynnau er mwyn i’r planhigion arbenigol sy’n byw yno ffynnu. Gall llawer o faw cŵn newid natur y safle a’r math o blanhigion sy’n gallu byw yno.

Rhowch y baw yn y bag a’r bin – fe wnaiff unrhyw fin y tro

Gofynnwn i berchnogion cŵn ddilyn y Côd Cerdded Cŵn a’n Datganiad gweithgareddau Ymwelwyr â Chŵn a rhoi baw eu ci mewn bag ac yna yn y bin. Os nad oes bin ar y safle, hoffem i bobl fynd â’r baw ymaith a’i roi mewn bin yn rhywle arall.

Nid yw pawb yn gwybod nad oes angen i faw cŵn fynd i fin gwastraff cŵn arbennig. Gellir gwaredu ag ef mewn unrhyw fin gwastraff cyffredinol, gan gynnwys biniau pobl gartref.

Awgrymiadau ar gyfer ymdrin â baw cŵn

Os ydych yn berchen ar gi, mae sawl peth y gallwch eu gwneud er mwyn iddi fod yn haws – ac yn fwy hwylus – ymdrin â’r baw:

  • Cysylltu bagiau baw ci â thennyn eich ci fel nad ydych yn anghofio dod â nhw;
  • Defnyddio rhaw baw cŵn os oes gas gennych gyffwrdd â’r baw;
  • Dod â chynhwysydd gwrth-arogl ar gyfer cludo’r bagiau llawn – byddai hen dwb hufen iâ yn addas iawn;
  • Cynlluniwch ble y byddwch yn rhoi’r baw mewn bin – a allech chi roi bin yn eich gardd gartref?
  • Ac, er mwyn i’ch cydwybod fod yn gliriach, defnyddiwch fagiau y gellir eu compostio er mwyn lleihau cyfanswm y plastig sy’n mynd i safleoedd tirlenwi.

Beth bynnag a wnewch, peidiwch da chi â hongian bagiau llawn baw cŵn ar goeden, neu eu gadael ar y ddaear i’w casglu yn ddiweddarach – efallai y byddwch yn anghofio eu codi ac yn gwneud y sefyllfa’n waeth drwy ychwanegu llygredd plastig at y broblem.

Lleihau llygredd plastig

Efallai y byddwch yn teimlo’n bell iawn o’r môr yn un o’n coedwigoedd, ond mae rhoi sbwriel, a bagiau llawn baw cŵn, yn y bin yn helpu i leihau llygredd plastig drwy gadw sbwriel allan o’n hafonydd ac, yn y pen draw, y cefnforoedd.

Ac os byddwch yn dod â llai o blastig yn y lle cyntaf, mae’n llai tebygol y byddwch yn gollwng sbwriel yn ddamweiniol, a bydd gennych lai o sbwriel i’w gludo ymaith.

Os byddwch yn cynllunio picnic ar un o’n safleoedd (a pham lai - maent yn fannau gwych i fwynhau’r awyr agored), gallech dynnu bwyd allan o ddeunydd pacio gormodol cyn ichi ddod, defnyddio cynwysyddion amldro, a mynd ag unrhyw ddeunydd pacio ailgylchadwy adref i’w lanhau a’i ailgylchu.

Sut i beidio â gadael dim ar ôl

Mae’n hawdd mabwysiadu’r meddylfryd o beidio â gadael dim ar ôl pan fyddwch chi’n ymweld:

  • Peidiwch â disgwyl y bydd biniau ym mhob un o’n safleoedd, yn arbennig y rhai tawelach
  • Byddwch yn barod i ddychwelyd gyda beth bynnag y dewch ag ef i’r safle
  • Meddyliwch am leihau eich gwastraff cyn gadael eich cartref

Yn y modd hwn, byddwch yn helpu i ofalu am y safleoedd yr ydych yn mwynhau ymweld â nhw ac am y bywyd gwyllt sy’n ymgartrefu yno, ac i ddangos parch at bobl eraill yn ogystal.

Lawrlwythiadau dogfennau cysylltiedig

Cod Cefn Gwlad PDF [2.6 MB]
Y Cod Cerdded Cŵn PDF [1.1 MB]

Archwilio mwy

Cofrestru ar gyfer cylchlythyr

Cofrestru i dderbyn diweddariadau misol gan Cyfoeth Naturiol Cymru

Oes rhywbeth o’i le gyda’r dudalen hon? Rhowch eich adborth.