Penderfyniadau rheoleiddiol ar gyfer diwydiannau amaethyddol

Taenu llaeth gwastraff ar dir amaethyddol

Rydym wedi rhoi mesur dros dro yn ei le sy'n ymwneud â llacio'r rheolau arferol sy'n caniatáu rhai ffermydd i daenu llaeth gwastraff.

Er mwyn taenu llaeth gwastraff ar eich tir, bydd angen i chi wneud cais am esemptiad U10, yr ydym wedi'i ddiwygio yn sgil y sefyllfa bresennol, a dangos y gallwch fodloni'r meini prawf penodol er mwy'n diogelu'r amgylchedd.

Ceir mwy o wybodaeth yn y penderfyniad rheoleiddiol isod.

Penderfyniad rheoleiddiol

Taenu llaeth i ddigwydd ar y tir lle'i cynhyrchir yn unig – ar y fferm yn unig.

Caiff y penderfyniad hwn ei adolygu ymhen tri mis i'r dyddiad cyhoeddi.

Cefndir

Er mwyn i'r penderfyniad rheoleiddiol hwn fod yn gymwys, mae'n rhaid cofrestru esemptiad U10 gyda Cyfoeth Naturiol Cymru.

Mae'r penderfyniad hwn yn cadw'r gofynion yn yr esemptiad gwastraff U10 ar gyfer storio, cyfyngiadau taenu fesul hectar, ac amodau taenu, ond byddwn yn llacio pa mor aml y gellir taenu i unwaith bob tair wythnos, a'r amodau diogelu'r amgylchedd ychwanegol a nodir yn atodiad 2. Mae hyn yn unol â'r Cod Ymarfer Amaethyddol Da.

Dylai ffermydd na allant fodloni'r gofynion hyn gysylltu â Cyfoeth Naturiol Cymru a fydd yn cynghori fesul achos.

Opsiynau i'w harfarnu'n llawn cyn taenu ar unrhyw dir (adfer neu waredu)

Os nad yw fy llaeth yn cael ei gasglu?

  • Cysylltwch â'ch proseswr llaeth ar unwaith er mwyn darganfod pam nad yw'r casgliad wedi digwydd, beth fydd y cynlluniau ar gyfer casglu yn y dyfodol, ac a fydd yn fodlon i chi ychwanegu llaeth o ddydd(iau) ychwanegol.

Opsiynau ar gyfer llaeth nad yw wedi'i gasglu?

  • Os na ellir casglu llaeth, dylid ei storio yn y swmpdanc fel arfer ar gyfer ei gasglu yn y dyfodol, yn unol ag amodau eich proseswr llaeth a gofynion hylendid.
  • Archwiliwch, a rhowch gynnig ar bob opsiwn arall ar gyfer defnyddio'r llaeth a gynhyrchwyd, cyn cael gwared arno. Cadwch dystiolaeth ddogfennol o opsiynau eraill a geisiwyd ar gyfer defnyddio'r llaeth.
  • Os bydd angen i chi wagio'r swmpdanc, dylid trosglwyddo'r llaeth i storfa briodol.
  • Sicrhewch fod digon o le yn y storfa a bod ei strwythur yn ddigon cadarn ar gyfer dal y cyfaint o laeth.
  • Os nad oes gennych ddigon o le ar eich fferm eich hun, gwiriwch a oes unrhyw storfa addas ar gael ar ffermydd eraill yn lleol, y gallwch ei defnyddio dros dro. Nodwch efallai na fydd hyn yn bosibl os yw'r fferm o dan gyfyngiadau twbercwlosis buchol.
  • Mae llaeth yn llygredig iawn, ac mae'n rhaid i chi fod yn ofalus wrth ei storio/trosglwyddo.

Beth sy'n digwydd os yw fy storfa slyri'n llawn, neu os nad oes gen i storfa slyri?

  • Dylech geisio dod o hyd i ffordd arall o'i storio oddi ar y fferm. Dylid cofnodi manylion lleoliad, defnydd a mesuriadau'r tanc(iau).
  • Os na allwch ddod o hyd i storfa arall ychwanegol, a’ch bod yn ystyried nad oes gennych unrhyw ddewis arall heblaw taenu ar dir, dilynwch y canllawiau isod.

Amodau taenu ar gyfer llaeth gwastraff

Ni ddylid taenu llaeth gwastraff ar dir ond os yw'r holl opsiynau eraill ar gyfer ei storio a'i ddefnyddio wedi'u dihysbyddu.

  • Dylid taenu eich llaeth gwastraff ar dir sydd wedi'i wella yn unig ac sy’n peri’r risg leiaf o achosi llygredd, h.y. nid yn serth iawn ac â gorchudd o lystyfiant.
  • NID ystyrir bod tir sydd wedi'i wella sydd â lefel dŵr daear uchel neu sy'n amrywiol yn risg isel.
  • Mae'n rhaid cydymffurfio ag unrhyw ofynion cyfreithiol sydd eisoes yn bodoli mewn perthynas â rheoli'r tir sydd wedi'i wella, e.e. Rheoliadau Asesu'r Effeithiau Amgylcheddol (Amaethyddiaeth) (Cymru) neu gontractau Glastir ac SoDdGA.
  • Ni allwch daenu llaeth gwastraff os yw'r tir: o dan ddŵr neu wedi'i ddraenio o fewn y 12 mis diwethaf, wedi'i rewi neu dan orchudd o eira, neu wedi rhewi am 12 awr neu fwy yn ystod y 24 awr ddiwethaf, neu y rhagolygir glaw trwm o fewn y 48 awr nesaf cyn i chi ddechrau taenu.
  • Rhaid peidio â thaenu ar bridd noeth, o fewn deg metr o unrhyw gwrs dŵr (gan gynnwys ffosydd) a 50 metr o unrhyw ffynnon, pistyll neu dwll turio, neu o fewn parth gwarchod tarddiad dŵr daear.
  • Peidiwch â thaenu mwy na 50m3 o slyri neu ddŵr budr fesul hectar (4,500 o alwyni fesul erw) mewn un taeniad er mwyn lleihau'r perygl o ddŵr ffo. Rhowch sylw gofalus ar bob safle er mwyn sicrhau nad yw'r taenu'n arwain at byllau nac yn achosi dŵr ffo.
  • Gadewch o leiaf tair wythnos rhwng pob taeniad er mwyn atal wyneb y pridd rhag selio ac i adael i'r pridd adfer.
  • Mae'n rhaid gwanedu'r llaeth â chyfaint cyfartal neu fwy o ddŵr neu slyri cyn ei daenu.
  • Os caiff llaeth gwastraff ei wanedu â dŵr neu olchion parlwr, dylid taenu ar gyfradd sy'n llai na'r hyn a wneir â slyri gan fod perygl o ddŵr ffo cymaint yn uwch.
  • Ni ddylai taenu ddigwydd ond pan fo amodau pridd a thywydd yn addas.
  • Os yw taenu llaeth gwastraff yn digwydd ar sofl india-corn, dylid ei aredig ar unwaith.
  • Dylid taenu gan ddefnyddio taenwr band neu far diferu lle bo hynny'n bosibl er mwyn lleihau arogleuon.
  • Mae'r pwyntiau bwled wedi’u hamlygu’n wyrdd uchod wedi'u cynnwys yng ngofynion y Cod Ymarfer Amaethyddol Da presennol a dylid eu dilyn ar gyfer taenu unrhyw dail organig ar dir.
  • Mae'n rhaid i chi gadw cofnodion o ble y cafodd y llaeth gwastraff ei daenu ar eich tir wedi’i wella (y caeau), yr hyn a ddefnyddiwyd i’w wanedu (ynghyd â’i ganran a chyfradd y taenu), a pha ddyddiad cafodd ei daenu, a hynny am gyfnod o ddwy flynedd.

Mae'n rhaid i chi sicrhau bod y cofnodion hyn ar gael i unrhyw swyddog sy'n gofyn i'w gweld.